Беларусь мае ўсе шанцы стаць злучным звяном адразу двух буйных рынкаў

22 Лютага 2015

Наша калега Кацярына Бірэцкая нядаўна вярнулася з Латвіі і сцвярджае, што Беларусь мае ўсе шанцы стаць выдатным злучным звяном адразу двух буйных рынкаў - еўрапейскага і еўразійскага, атрымліваючы пры гэтым нядрэнныя дывідэнды. Як выкарыстаць геаграфічнае становішча і прыцягнуць буйных фундатараў? Аб індустрыі індустрыяльных паркаў, а таксама сумесных беларуска-латвійскіх праектах - спытаем зараз.

Вы літаральна днямі вярнуліся з Латвіі. Ведаю, што асноўны акцэнт прымаючы беларускіх журналістаў бок зрабіў на эканоміцы. У чым цікавасць прыбалтыйскага бізнесу?

Усё вельмі проста - яны пазіцыянуюць сябе як краіну з эканомікай, адкрытай для фундатараў і гэтых самых фундатараў вельмі чакаюць. А, улічваючы, што Беларусь у Латвіі сёння разглядаюць ужо не проста як 10 мільённы рынак, а як частку значна больш аб'ёмнага рынку - рынку Еўразійскага эканамічнага саюза, то можна гаварыць глабальна аб прапановах супрацоўніцтва, калі можна так сказаць, рынкаў ЕС і ЕАЭС.

Прычым, супрацоўніцтва не з разраду "купі-прадай", гэта, хутчэй, ужо мінулае. Гаворка ідзе аб вытворчасці і вытворчых кааперацыях. З якімі перспектывамі - нам у інтэрв'ю распавёў віцэ-мэр Ліепая Юрый Хадаровіч.

Асобная тэма - бонусы: калі гаварыць аб Ліепая, то 65% тэрыторыі - гэта спецыяльная эканамічная зона з усімі выцякаючымі адгэтуль падатковымі прэферэнцыямі.

Дарэчы, ліепайскі порт - гэта таксама частка спецыяльнай эканамічнай зоны. Акрамя таго, гэта яшчэ і магчымасць прыцягнуць на развіццё праектаў грошы еўрапейскіх фондаў.

Гэта значыць падтрымка Еўрапейскім саюзам канкрэтных краін, іх эканомік, даволі сур'ёзная?

Калі гаварыць аб Латвіі, то, паводле слоў пасла гэтай краіны ў Беларусі, пачалася гэтая падтрымка яшчэ на этапе падрыхтоўкі Латвіі да ўступлення ў ЕС. І працягваецца дагэтуль.

Ну і сцэнарый развіцця эканомікі Латвіі, у прынцыпе, іншы - гэта рынак. Аснова - прыватны бізнес. І стаўка сёння на індустрыяльныя паркі.

Мы будуем з нуля. У Латвіі, прынамсі, тое, што нам паказвалі, - гэта індустрыяльныя паркі, якія ўзводзяцца на тэрыторыях былых буйных прадпрыемстваў.

Адзін з прыкладаў - Елгава. І той самы вядомы некалі на ўвесь Савецкі Саюз - РАФ. Там зараз таксама індустрыяльны парк. 18 кампаній, з іх 10 - гэта вытворчасці. Спецыфіка - абсалютна розная: ад металаапрацоўкі да касметыкі.

А аб аўтамабілебудаванні нагадвае хіба што музей. Дарэчы, перамовы вялі з нашым МАЗам, але, гаворыць мэр Елгавы, далей перамоў справа пакуль не пайшла.

Але ад настальгіі вернемся да тэмы індустрыяльных паркаў. Умовы, калі параўноўваць, падобныя: усе клопаты аб інфраструктуры за кіруючай кампаніяй, з прадпрымальнікаў - арэндная плата. Плюс падатковыя льготы, як правіла, знаходзяцца індустрыяльныя паркі ў спецыяльных эканамічных зонах.

Дарэчы, у Латвіі ўпэўненыя: вось якая філасофія прымушае развіваць інавацыйныя вытворчасці. І тут ужо, успамінаючы тэорыю аўстрыйскага эканаміста Ёзэфа Шумпетэра, можна гаварыць не аб эканамічным росце, калі ідзе павелічэнне спажывання адных і тых жа тавараў і паслуг, а аб эканамічным развіцці. Розніцу Шумпетэр тлумачыў проста: пастаўце ў адзін рад колькі пажадаеце паштовых карэт - чыгункі ў вас не атрымаецца.

Гэтаму ж эканамісту належыць і думка аб тым, што ва ўмовах рыначнай эканомікі высокія цэны вядуць да павышэння канкурэнцыі, а канкурэнцыя да інавацый.