Як зменіцца сельская гаспадарка ў найбліжэйшыя гады? Прэзідэнт падпісаў дырэктыву

4 марта 2019

Яшчэ адна дырэктыва, якую падпісаў сёння Прэзідэнт, датычыцца работы аргапрамысловага комплексу краіны. Асноўныя палажэнні дакумента прысвечаны забеспячэнню ўстойлівага развіцця сельскай гаспадаркі ў цэлым. Гэта і павелічэнне аб'ёмаў вытворчасці мяса і малака, і неабходнасць у інавацыях - як у жывёлагадоўлі, так і раслінаводстве. Што дазволіць павысіць прадукцыйнасць працы амаль удвая. Выкананне ўсіх даручэнняў урэшце павінна адбіцца і на ўзроўні жыцця і зарплат у сельскай мясцовасці. Прыкладам паспяховай сацыяльнай палітыкі для ўсіх гаспадарак у краіне павінны стаць вёскі будучыні. Зараз іх шэсць, па адной у кожнай вобласці. Як зменіцца сельская гаспадарка ў найбліжэйшыя гады - новы дакумент - разам з экспертамі вывучыла Надзея Сербіненка.

Беларусь - краіна аграрная. І з гэтым складана паспрачацца. 7 % ВУП і 15 % усяго экспарту Беларусі фарміруе менавіта сельская гаспадарка. У 2018 годзе прыбытак ад паставак сельгаспрадукцыі за мяжу склаў 5,2 мільярда долараў. Нашы прадукты раз'ехаліся па 95-ці краінах свету.

У сельскагаспадарчай галіне працуюць трыста тысяч беларусаў. Для параўнання: гэта прыкладнае насельніцтва Брэста. Забяспечыць устойлівае развіццё аграпрамысловага комплексу - задача дзяржаўнай важнасці.

Аснову для шостай дырэктывы аб развіцці вёскі і аграрнай галіны склалі рашэнні, прынятыя амаль год назад на вялікім семінары-нарадзе па сельскай гаспадарцы. Пастаўленыя Кіраўніком дзяржавы амбіцыйныя задачы, мэты - ляглі ў аснову дакумента. Гэта і нарошчванне аб'ёмаў вытворчасці малака і мяса, рост экспарту, павелічэнне зарплат і сацпадтрымка насельніцтва ў вёсках і пасёлках. Сяло павінна моцна стаяць на нагах, і пры гэтым вырабляць па-сапраўднаму якасны прадукт.

У дакуменце ўстаноўлены выразныя планы па вытворчасці прадукцыі. Так, да 2020 года беларускія аграрыі павінны вырабляць 9 мільёнаў тон малака (пакуль каля сямі), а таксама 1,8 мільёна тон мяса і птушкі. Узровень зарплат у галіны павінен быць не ніжэй за сярэдні ўзровень па краіне.

Датэрмінова - да шматлікіх устаноўленых паказчыкаў - наблізіліся ў агракамбінаце "Ждановічы". Гэта адна з найбуйнейшых у Мінскай вобласці гаспадарак. Вырошчваюць гародніну, вырабляюць малако і мяса. Сярэдняя зарплата тут - 1060 рублёў. Свае кадры ў агракамбінаце ўзгадоўваюць яшчэ са студэнцкай лаўкі, паступова рыхтуючы іх да працы. Таму і шануюць асабліва.

Яўген Мяжэнь, галоўны эканаміст агракамбіната "Ждановічы": "Скажам так, толькі людзі, якія выраслі ў сельскай гаспадарцы, ведаюць, што гэта такое. Шматлікія не разумеюць, як гэта ўстаць у 6 раніцы і ў 9 толькі пайсці, ды яшчэ і пазней. У аснове любой вытворчасці - рэнтабельнасць працы. Толькі так можна чагосьці дабіцца".

Павышаць прадукцыйнасць працы і ўкараняць інавацыі. Да гэтых пунктаў новага дакумента ў "Белавежскім" ставяцца вельмі адказна. Тры гады назад у вёсцы Каралін быў пабудаваны гэты малочна-таварны комплекс замкнёнага цыкла. Аўтаматыка дапамагае цалкам кантраляваць стан жывёл - нават падчас адпачынку. У спецыяльным банку даных ёсць інфармацыя па кожнай карове: калі рагуля хварэла, тэрміны яе цяжарнасці і колькі кожная дае малака.

Марына Савацеева, тэхнік па племянной справе аддзялення "Каралін" ААТ "Белавежскі": "Мы бачым кожны дзень удой малака па групах і адпаведна ўсяму статку. У нас яны адсартаваныя па ўдоях. Калі карова дае 50-48 літраў, яна павінна стаяць у той клетцы і прымаць рацыён, які ёй трэба. Калі яна трапіла не на свае 48 літраў, а там, дзе рацыён стаіць на 18, то яна гэтае малако ж не дасць".

Сёння на ферме 1600 галоў, але будзе больш. У планах - павялічыць вытворчасць малака "экстра-класа".

Анатоль Казлоўскі, начальнік цэха жывёлагадоўлі аддзялення "Каралін" ААТ "Белавежскі": "Я стаю каля кароў, якія маюць самую высокую прадуктыўнасць. Яны даюць больш за 30 літраў малака. Забяспечаны ўмовы для іх утрымання, каб яны хадзілі не па бетоне, а па гуме. У жывёл пад нагамі гумовыя коўрыкі. Уводзім патаку, мінеральныя дадаткі ў выглядзе солі-лізунца. Гэта забяспечвае нармальнае харчаванне жывёл, і, адпаведна, іх прадуктыўнасць".

Перад гаспадаркамі пастаўлена амбіцыйная задача: да 2020 года кожная карова ў малочных комплексах прамысловага тыпу павінна даваць не меней за сем тысяч кілаграмаў малака за год. Пакуль у сярэднім па краіне - каля пяці.

Апошнія гады Беларусь стабільна ўваходзіць у пяцёрку найбуйнейшых краін-экспарцёраў малочнай прадукцыі ў свеце. Па гандлі сметанковым маслам і малочнай сыроваткай мы - на трэцяй пазіцыі ў свеце, па продажы сухога абястлушчанага малака і казеіну - у нас шостае месца, чацвёртае месца па выніках мінулага года мы займаем па экспарце сыроў. Да 2020 года штогадовы экспарт сельгаспрадукцыі павінен дасягнуць сямі мільярдаў долараў.

Леанід Заяц, Міністр сельскай гаспадаркі і харчавання Беларусі: "Пяцігодку 16-20 года аграпрамысловы комплекс павінен завяршыць годна. Гэта не перашкодзіла павялічыць аб'ёмы вытворчасці, рост прадуктаў харчавання. Малочных прадуктаў, каўбасных вырабаў".

Задачы, пастаўленыя перад аграрным сектарам на найбліжэйшыя гады, складаныя, але выканальныя. І патрабуюць вялікай працы, зрэшты, гэтым працаўнікоў вёскі не спалохаць.